Turmush — Ормуз кысыгындагы абал Кыргызстанга минералдык жер семирткич жеткирүүгө таасирин тийгизди. Бул тууралуу президент Садыр Жапаров кечээ, 15-апрелде Ош облусунун Ноокат районунун тургундары менен жолугушканда билдирди.
Анын айтымында, минералдык жер семирткичтердин жетишсиздиги тууралуу көйгөй бардык райондордо бар.
«Колдон келишинче чечкенге аракет кылып жатабыз. Өзүңүздөр билгендей, бул жер семирткичти Өзбекстандан, Россиядан, Казакстандан импорттоп келчүбүз. Азыр согуш болуп жатканына байланыштуу Ормуз кысыгынан жер семирткичтер өтпөй калды. Бул дүйнөнүн 30%ын тейлечү экен. Бул өлкөлөрдө өздөрүндө дефицит болгонуна байланыштуу бизге да таасирин тийгизип жатат.
Бул маселени чечүү үчүн кытай инвесторлору менен сүйлөшүп, Кулатов айыл аймагында "Кыргыз жер семирткичтер" заводун куруп баштаганыбыздан кабарыңыздар бар болсо керек. Бул ири долбоорлорду ишке ашырууда айрым маселелер чыгып жаткан экен. Тармактык министрлер тез арада талдап, иликтеп, мага сунуш беришет. Муну чечип беребиз», - деди президент.
Буга чейин Turmush Ноокат районунун Т.Кулатов айыл аймагында жер семирткич заводун куруу үчүн даярдык көрүлүп жатканын жазган. Ал учурда «Кыргыз жер семирткич» заводунун [Буга чейин Turmush Кытайдын Hebei Baidujia Fertilizer Co., Ltd. компаниясы инвестор экенин жазган] курулушун баштоого даяр болчу.
Курулуштун жалпы баасы 260 млн долларды түзөт. Негизинен гумин жер семирткичин чыгарат.
2024-жылдын июль айында Кытай Эл Республикасынын Хэбэй провинциясынын Чжэндин шаарында Ош облусуна жер семирткич чыгаруучу заводдун курулушу боюнча меморандумга кол коюлган.
Президенттин Ош облусундагы өкүлчүлүгүнүн маалыматына караганда, Кыргыз Республикасы менен Кытай Эл Республикасынын ортосундагы «Бир алкак, бир жол» демилгесинин алкагында Айыл чарба министрлиги менен келишим түзүлгөн.